Tijdens het Burgerberaad G1000Wonen Zaanstreek-Waterland gaan 500 deelnemers aan de slag met de toekomst van wonen in hun regio.

Met elkaar gaan zij op zoek naar wat zij samen belangrijk vinden. Zo ontstaat er een gezamenlijke visie op wonen in de regio. Daarbij laten de deelnemers zich informeren door experts en inspiratoren. Vervolgens besluiten de deelnemers samen wat de beste oplossingen zijn. Die oplossingen worden opgenomen in het Burgerakkoord. Het Burgerakkoord wordt aangeboden aan de Wooncoalitie met het verzoek dit akkoord uit te voeren en op te nemen in beleid. Bekijk hieronder het hele proces van het Burgerberaad. 

Kijk onderaan deze pagina voor de veelgestelde vragen.

Het proces

BURGERBERAAD

Een G1000 Burgerberaad is een samenwerking van vertegenwoordigers van de gehele gemeenschap met elkaar: gelote inwoners, werkgevers/professionals en overheid (ambtenaren en politici). We gaan uit van maximaal 500 deelnemers in totaal, waarbij de gelote burgers de grootste groep vormt. 

LOTING EN DEELNEMERS
Per gemeente worden inwoners uitgenodigd om deel te nemen. Dit gebeurt door middel van loting. Zo heeft iedereen kans om mee te doen en ontstaat er een diverse groep deelnemers. Gelote inwoners ontvangen een brief met de uitnodiging. Overige deelnemers bestaan uit ambtenaren, politici, werkgevers/professionals en vrijdenkers. 

1. BURGERTOP
Er wordt gestart met een Burgertop. Daar wordt de agenda bepaald voor het verdere traject. Met elkaar gaan de deelnemers op zoek naar wat ze samen belangrijk vinden op het gebied van wonen. ‘Common ground’ noemen we dat. Daarover gaan ze met elkaar in gesprek en doorlopen samen een proces om tot een agenda te komen en ideeën te formuleren.

2. BURGERFORUM
De deelnemers werken in de maanden na de Burgertop de ideeën uit tot concrete voorstellen. Dit gebeurt in kleinere groepen die samenwerken in Werkplaatsen. De groepen worden begeleid door facilitatoren en schrijvers. Ze komen in deze periode meerdere keren bij elkaar. De groepen kunnen een beroep doen op experts, ervaringsdeskundigen en inspiratoren en ook zelf op pad gaan om materiaal te verzamelen. De rest van de regio kan betrokken worden via een online forum.

3. BURGERRAAD
Voor de Burgerraad komen alle 500 deelnemers van de Burgertop nogmaals bij elkaar. Hier presenteren de Werkplaatsen de voorstellen die zij hebben uitgewerkt. De deelnemers gaan hierover met elkaar in gesprek. In de officiële zitting van de Burgerraad stemmen de deelnemers over de voorstellen. Wordt het voorstel met meerderheid van stemmen aangenomen, dan maakt het vanaf dat moment onderdeel uit van het Burgerakkoord Toekomst Wonen Zaanstreek-Waterland. Het Burgerakkoord wordt overhandigd aan de Commissaris van de Koning, aan de burgemeesters van de zeven regiogemeenten en aan de partners van de G1000Wonen, met het verzoek om het akkoord uit te voeren.

MONITOR/KLANKBORDGROEP
Om te bewaken dat het Burgerakkoord ook uitgevoerd wordt, stellen de deelnemers van de Burgerraad een Monitor/Klankbordgroep aan. Deze groep van deelnemers treedt na de Burgerraad op als gesprekspartner en kan door de overheid of partnerorganisaties geraadpleegd worden over het Burgerakkoord.

Veelgestelde vragen

Hoe ziet de gehele G1000Wonen eruit?

De G1000Wonen bestaat uit drie stappen:

  1. Er wordt gestart met een Burgertop. We richten ons nu op 25 maart 2023 als startdatum. Daar wordt de agenda bepaald voor het verdere traject. Er wordt gezocht naar wat de deelnemers gemeenschappelijk hebben. Common ground noemen we dat. Deelnemers gaan met elkaar in dialoog over dat wat zij belangrijk vinden rondom het centrale onderwerpen en doorlopen een proces om tot een agenda te komen en vervolgens tot voorstellen.
  2. De voorstellen worden in het vervolg – het Burgerforum – verder uitgewerkt. De deelnemers laten zich informeren door experts en inspiratoren en betrekken de rest van de regio bij de uitwerking. Aan het einde van deze fase vindt er eerst nog een uitgebreide uitwisseling plaats tussen de deelnemers over de inhoud van de voorstellen.
  3. Tot slot gaan de deelnemers samen beslissen tijdens de Burgerraad. Alle deelnemers van de Burgertop hebben stemrecht in de Burgerraad. De voorstellen met meer dan 50% van de stemmen komen in het Burgerakkoord terecht.
    Het Burgerakkoord wordt aangeboden aan alle partners van het initiatief met het verzoek dit uit te voeren, dan wel publiekelijk te verantwoorden wanneer zij op punten willen afwijken. Met een deel van de uitkomsten zullen de deelnemers ook zelf aan de slag gaan.
  4. Aan het einde van het proces wordt er een monitor/klankbordgroep ingesteld. Dit is een afvaardiging van de deelnemers. Zij fungeren na afloop als klankbordgroep voor beleidsmakers en anderen die invulling geven aan het burgerakkoord.

Wanneer we inderdaad in november van start kunnen gaan met de burgertop dan verwachten we eind juni 2023 tot een burgerakkoord te komen.

Alle stappen zijn ook terug te vinden in deze infographic.

Hoe lang duurt de G1000Wonen?

Het hele proces duurt ongeveer 5 maanden vanaf de start van de Burgertop. Zodra de exacte planning bekend is laten we dat natuurlijk weten op de website! Op dit moment zitten we in de zgn. ‘Kwartiermakersfase’, waarbij we bezig zijn om mensen en middelen voor het project te verzamelen.

Waarom wordt de G1000Wonen Zaanstreek-Waterland georganiseerd?

De regio Zaanstreek-Waterland heeft de langste wachttijd van Nederland voor een sociale huurwoning! Prijzen van koopwoningen blijven stijgen. De vraag is waar we de ruimte vinden om aan alle woonvragen te voldoen.

Een complex vraagstuk, waar geen kant en klaar antwoord op is. Daarom willen woningcorporaties en gemeenten een gesprek van inwoners met elkaar organiseren met als centrale vraag:

‘Hoe ziet wonen in Zaanstreek-Waterland er in de toekomst uit?’

Met als doel om hen samen de bouwstenen voor een visie en concrete voorstellen te laten formuleren.

Wat is een G1000 Burgerberaad?

Een G1000 burgerberaad is een beraad dat bestaat uit meerdere bijeenkomsten van gelote inwoners gedurende een aantal maanden.  Samen met ambtenaren, politici en werkgevers/professionals gaan zij met elkaar in gesprek (dialoog). Een Burgerberaad geeft burgers zeggenschap over belangrijke onderwerpen.

In het beraad krijgen alle stemmen de ruimte. Door een zorgvuldig proces te doorlopen komen de deelnemers tot constructieve en bruikbare oplossingen. De dialoog staat centraal, niet het debat. De deelnemers kunnen over uitgebreide informatie beschikken en zich gedurende het proces laten informeren door experts.

Wanneer gaat de G1000Wonen van start?

Op dit moment zijn we volop bezig met de voorbereiding (de kwartiermakersfase). Dat betekent dat eerst alle partijen die iets met de uitkomst kunnen of willen, gevraagd worden om partner te worden van de G1000Wonen. Het is de bedoeling dat in het voorjaar van 2023 de burgertop plaats vindt.

Hoeveel mensen kunnen er mee doen aan de G1000?

Wij richten ons nu op een G1000 burgerberaad voor 500 deelnemers. Een G1000 burgerberaad kan al met 100 deelnemers. Maar hoe meer deelnemers hoe meer diversiteit van inzichten er in de zaal aanwezig is, hoe meer werk er verzet kan worden en hoe meer betrokkenheid er vanuit de rest van de regio zal zijn.

Waarom wordt er met loting gewerkt?

Het is helaas niet mogelijk om alle inwoners van de regio te laten deelnemen aan een burgerberaad. Het maximaal aantal deelnemers is 500. Daarom werken we met loting. Zo heeft iedereen een gelijke kans om mee te doen. Ingelote burgers krijgen een persoonlijke uitnodiging in de bus en kunnen zich met een unieke code aanmelden.

Als we meer dan 320 aanmeldingen ontvangen wordt onder de aanmeldingen een tweede loting uitgevoerd, waarbij we zo nodig corrigeren als er bijvoorbeeld teveel mannen of teveel hoger opgeleiden zich aangemeld hebben. We streven met de 2e loting naar een zo representatief en divers mogelijke groep deelnemers.

Als we te weinig aanmeldingen ontvangen, doen we nog een loting en versturen we nieuwe uitnodigingen.

Wanneer ik ben ingeloot en ik geef me op moet ik dan alle bijeenkomsten mee doen?

Nee. je geeft je op voor de Burgertop en de Burgerraad. Tijdens de Burgertop wordt bepaald wat er belangrijk is. En er wordt al aan eerste voorstellen gewerkt. 

Tijdens de Burgerraad aan het einde worden er ook echt besluiten gemaakt wat er in het burgerakkoord moet komen. 

Tijdens de tussenliggende burgerforumfase worden de voorstellen verder uitgewerkt. We willen natuurlijk graag dat alle deelnemers aan deze fase mee doen, maar dat is niet noodzakelijk.

Hoe is de verdeling over de regio's?

 Op dit moment is er vanuit 4 gemeentes een toezegging dat zij gaan loten. 

Waarom wordt er op basis van verhouding van het inwoneraantal geloot?

Omdat de verhouding tussen het aantal inwoners en de grondoppervlakte per gemeente niet hetzelfde is. De partners vinden het belangrijk dat ook de inwoners van minder stedelijke gebieden de kans krijgen om zich te laten horen. Als we zouden loten op basis van inwoneraantal per gemeente dan komt het grootste deel van de deelnemers uit stedelijk gebied.  En dat is geen representatieve afspiegeling van de hele regio.

Voor wie is het G1000 burgerberaad?

Alle inwoners van de regio Zaanstreek-Waterland vanaf 16 jaar maken kans om ingeloot te worden.

Naast gelote inwoners worden er ook andere deelnemers uitgenodigd. Het ‘hele systeem in de zaal’ wordt dat genoemd. Zo worden we samen eigenaar van het probleem en van de oplossing. In het geval van de regio Zaanstreek-Waterland en uitgaande van 500 deelnemers betekent dat:

  • Gelote inwoners van de regio
    Omdat er geen plek is voor alle inwoners van de gemeente werken we met loting. Zo heeft iedereen kans op deelname. Er is plaats voor 320 gelote inwoners
  • Vrije denkers
    Woon je in de regio, ben je 16 jaar of ouder, actief in de regio en nauw betrokken bij het onderwerp? Kun jij buiten bestaande kaders denken? Dan kun je je aanmelden als vrijdenker. Er is plek voor 60 vrije denkers. Bij over aanmelding vindt er een loting plaats.
  • Ambtenaar/politici
    Ben je professioneel betrokken bij de regio als ambtenaar of politicus? Dan kun je ook meedoen. Er is plek voor 60 deelnemers in deze categorie.
  • Werkgevers/professionals . Er is plek voor 60 werkgevers, commercieel en niet-commercieel.

Voor alle categorieën waar niet vooraf wordt geloot, geldt dat er bij te veel aanmelding achteraf geloot wordt.

Wie heeft het initiatief genomen voor de G1000Wonen Zaanstreek-Waterland?

De initiatiefgroep bestaat uit de woningcorporaties die actief zijn in het gebied: Parteon, Wooncompagnie, Intermaris, ZVH, Wormer Wonen en Rochdale. Samen met de gemeenten in het gebied maken zij de G1000Wonen mogelijk. Ook allerlei marktpartijen sluiten zich aan bij het initiatief klik hier voor de actuele stand.

Wie gaat het Burgerberaad eigenlijk organiseren?

G1000.nu organiseert het Burgerberaad. De stichting doet dit onder de nadrukkelijke voorwaarde dat geen van de partijen uit het gebied zich bemoeit met de opzet van het proces.  G1000.nu heeft geen belang in welke uitkomst dan ook en vindt het belangrijk om namens de deelnemende burgers volledig onafhankelijk te kunnen functioneren.

De stichting is een Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI) en heeft een Raad van Toezicht die erop toe ziet dat het team van G1000.nu waarmaakt wat zij belooft. Deelnemers en partners kunnen rechtstreeks bij de Raad van Toezicht terecht bij vragen of klachten over het proces.

Voor de praktisch organisatie van het G1000 Burgerberaad is er een gezamenlijk projectteam in het leven geroepen onder leiding van G1000.nu.

Welke gemeenten vallen er onder de regio Zaanstreek-Waterland?

De regio bestaat uit zeven gemeenten: Edam-Volendam, Landsmeer, Oostzaan, Purmerend (onlangs gefuseerd met gemeente Beemster), Waterland, Wormerland en Zaanstad.

Wat is de Wooncoalitie Zaanstreek-Waterland?

De Wooncoalitie bestaat naast woningcorporaties en gemeenten uit marktpartijen en andere organisaties die actief of betrokken zijn bij het wonen in Zaanstreek-Waterland. Potentiële partners worden tijdens de kwartiermakersfase uitgenodigd partner te worden van het initiatief en zo deel te nemen aan de Wooncoalitie. Een partner beloofd:

  • De onafhankelijkheid van het proces te respecteren.
  • De uitkomst in de vorm van het Burgerakkoord te helpen realiseren dan wel, indien van toepassing, om te zetten in beleid.

Of publiekelijk te verantwoorden waarom zij ervoor kiezen om af te wijken van één of meerdere onderdelen van het Burgerakkoord.

Misschien wil mijn organisatie wel partner worden. Hoe doe ik dat?

Dat is fijn! Neem contact met ons op om dit te bespreken. 

Waar en wanneer vindt het Burgerberaad plaats?

Dat is nog niet bekend. We proberen een locatie te vinden zo centraal mogelijk in de regio. Dit is uiteraard ook afhankelijk van de beschikbaarheid op de uiteindelijke startdatum.

In ben enthousiast en ik wil meedoen!
  • Inwoners van de regio
    Omdat er geen plek is voor alle inwoners van de gemeente werken we met loting. Zo heeft iedereen kans op deelname. Er is plaats voor 320 gelote inwoners
  • Vrije denkers
    Woon je in de regio, ben je 16 jaar of ouder, actief in de regio en nauw betrokken bij het onderwerp? Kun jij buiten bestaande kaders denken? Dan kun je je aanmelden als vrijdenker. Er is plek voor 60 vrije denkers. Bij teveel aanmeldingen vindt er een loting plaats. 
  • Ambtenaar/politici
    Ben je professioneel betrokken bij de regio als ambtenaar of politicus? Dan kun je je aanmelden. Er is plek voor 60 deelnemers in deze categorie. Bij teveel aanmeldingen vindt er een loting plaats. 
  • Werkgevers/professionals
    Ben je als werkgever of professional betrokken in de regio? Dan kun je je aanmelden. Er is plek voor 60 deelnemers in deze categorie. Bij teveel aanmeldingen vindt er een loting plaats.  
Gaat een G1000 Burgerberaad altijd over wonen?

Nee, een G1000 Burgerberaad kan over allerlei  onderwerpen gaan. Onderwerpen waar niet meteen een kant en klaar antwoord op is, maar die wel van grote invloed zijn op de hele samenleving.

Achtergrondinformatie Burgerberaad

Wil je nog meer weten over het fenomeen Burgerberaad en deliberatieve democratie, zoals we dat noemen? Er is veel informatie te vinden op de website van de stichting G1000.nu. Hier nog enkele andere interessante links:

© G1000Wonen Zaanstreek-Waterland 2022